IMQ Zorrotzaurrek odola emateko kanpaina bat sustatu du Transfusioen Euskal Zentroarentzat maiatzaren 22an

19.05.2025

Odol-ematearen indizeak goranzko joera badu ere, egiaztatu da azken urteotan eskasia-aldiak egon badaudela, zeinetan odol-plasmaren eskuragarritasuna arazoa den. Bestalde, biztanleriaren bizi-itxaropena luzatu izanak, eskuragarritasun-arazo hori larri bihurtu du, zalantzarik gabe.

Odol-osagaien eta hemoderibatuen (hematiak, plaketak, albumina, immunoglobulina edo koagulazio-faktoreak) eskasiak hornidurarik eza eragin dezake eta osagaiok behar dituzten pertsonen bizitza arriskuan jarri. Hala, gaur egun, erronka itzela da emaile gehiago lortzea, unean uneko odol-osagaiak edukitzeko, baita horiek behar baino lehenago bildu eta gordailuan izatea ere, eta ez gero, horiek aztertzeko eta prozesatzeko denbora behar izaten baita. Horretatik guztitik erraz ondoriozta daiteke herritarrak sentsibilizatzeko odola emateko programek berebiziko garrantzia dutela, emaile berriak lortzeko ez ezik, horien fidelizazioa bultzatzeko ere.

Egoera horretaz jabetuta, eta gizartearekin duen konpromisoaren estrategiaren barruan, IMQ Taldeak odola borondatez eta altruismoz emateko deia egin du, Transfusioen eta Giza Ehunen Euskal Zentroaren (TGEEZ) helburuei laguntzeko asmoaz. IMQ Kliniken Hemoterapia Batzordeak sustatutako ekimen baten barruan eta IMQ Analisi Klinikoen laguntzarekin, IMQ Zorrotzaurre Klinika bera odola emateko gune bihurtuko da maiatzaren 22an –osteguna–, Zentro horren erreserbak ugaritzeko eta herritarrak sentsibilizatzen eta mobilizatzen laguntzeko.

9:30etik 20:00etara, atergabe, beraz, klinikak toki espezifiko bat prestatuko du kafetegiaren ondoan, osagai preziatua biltzea errazagoa izan dadin.

"Odola emateak bizitzak salbatzen ditu egunero. Urtero, 30.000 paziente baino gehiago salbatzen dira edo bizi-kalitatea hobetzen dute, 60.000 pertsonak egindako odol-emate anonimo eta eskuzabalei esker", azaldu du Iñigo Salaverrik, Odol-ematearen sustapenaren Bizkaiko arduradunak.

Nork eta nola eman dezake odola

18 eta 65 urte arteko edonor (lehen aldia bada) edo 70 urte arteko edonor (lehendanik odola eman badu), 50 kilo baino gehiago badu eta sasoi onean badago izan daiteke odol-emaile. Odola emateko nahikoa da egun horretan IMQ Zorrotzaurre Klinikara bertaratzea eta hauetako agiri bat aurkeztea: NANa, pasaportea, bizileku-baimena  edo gidatzeko baimena.

Emakumeek gehienez hiru aldiz eman dezakete odola urtean, eta gizonek lau aldiz gehienez, betiere odol-emateen artean gutxienez bi hilabeteko tartea utzita. Prozesu osoak 30-45 minutu inguru irauten du, aldez aurreko osasun-elkarrizketa barne. Bertan, tentsio arteriala eta hemoglobina-maila egiaztatzen dira, bai odola ematen duenaren bai jasotzen duenaren segurtasuna bermatzeko.

Odol-emate oro da garrantzitsua

Sarritan larria den erreserben egoera ez dator bat eguneroko beharrekin: "Egunean 400 odol-emate behar dira Euskadiko ospitaleetako odol-osagaien hornidura egokia izan dadin", adierazi du Salaverrik, eta hau gogorarazi du: "aurrerapen medikoak eta zientifikoak gorabehera, oraingoz, odola ezin da fabrikatu, eta pertsona osasuntsu batek bakarrik eman dezake modu eskuzabalean".

Odol-emate bakoitzak hiru bizitza salba ditzake, odola hainbat osagaitan zatikatzen baita (hematiak, plaketak eta plasma), eta osagai horiek hainbat erabilera mediko eta iraungitze-aldi desberdin dituzte: hematiek 42 egun irauten dute; plaketek, 7 egun bakarrik eta plasmak, 3 hilabete eta 2 urte artean, erabileraren arabera.

IMQ Zorrotzaurre edo Euskadiko beste ospitale batzuetan egiten diren ebakuntza kirurgikoetako batzuk osagai horien eskuragarritasunaren mende daude zuzenean. Datuen arabera, aldaka-ebakuntza batek 6-8 odol-poltsa behar ditzake; erditze konplikatu batek, 4-6 artean; kirurgia kardiakoa, 8-10 artean, eta egoera larriagoek, hala  nola zirkulazio-istripu batek, 20-30 inguru, eta gibel-transplante batek, 30 poltsa inguru. Bestalde, transfusioei esker, hainbat gaixotasun dituzten edo tratamendu onkologikoan dauden pertsonen bizi-kalitatea hobetu daiteke. IMQ kliniketan, 2024an, adibidez, 2.100 poltsa inguru erabili ziren transfusioak egiteko.

Odola eman osteko gomendioak

IMQ-ko profesionalek hainbat gomendio garrantzitsu gogorarazi dute odola eman ondoren kontuan hartzeko: 10 minutuz besoa luzatuta atseden hartzea, apositua gutxienez 2 orduz mantentzea, likido ugari edatea, odola eman eta berehala ez erretzea, leku jendetsuak edo gaizki aireztatuak saihestea eta 20 minutu itxarotea gidatu edo lan-jarduerari berriro ekitea baino lehen.

“Odola ematea ekintza eskuzabala da, baina ezin du herritar orok egin, adina eta osasuna direla eta. Garrantzitsua da, osasun-sektore gisa, odola emateko zirkuituak sustatu eta horiekin konprometitzea”, dio Carolina Cerratok,  IMQ Analitiken Transfusio Zerbitzuko arduradunak. IMQ-koek herritar guztiei dei egiten diete “odola ematearen mundua ezagutzera eta pertsona askori laguntzea ahalbidetzen duen ekimen solidario horrekin bat egitera”.

Konpromisoa osasun komunitarioarekin

IMQ Zorrotzaurre eta Transfusioen Euskal Zentroaren arteko lankidetzaren arrazoia da aseguratzaileak osasun publikoarekin eta ongizate komunitarioarekin duen konpromisoa. "Odola emateko egun berezi horrek agerian utzi du osasun pribatuak eta publikoak elkarrekin lan egin dezaketela helburu beraren alde: euskal herritar guztiei bizi-tratamenduak bermatzea", amaitu du azaltzen IMQ Zorrotzaurre Klinikaren zuzendaritzako Juana Amadozek.

ODOLA EMATEKO KANPAINA

• NOIZ: maiatzaren 22an, osteguna.
• NON: IMQ Zorrotzaurre Klinika (Ballets Olaeta kalea 4, 48014 Bilbo). Lehenengo aretoa, ospitalizazio-sarreratik sartzen ezkerretara dagoena, kafetegiaren ondoan.
• ORDUTEGIA: maiatzaren 22an, osteguna, atergabe, 9:30etik 20:00etara.